kierunkowe

stacjonarne

Nabycie umiejętności samodzielnego formułowania programu i realizowania prac badawczych, konserwatorskich i dokumentacyjnych przy zabytkach i współczesnych malowidłach sztalugowych na podobraziu płóciennym - prace samodzielne i zespołowe na obiektach zabytkowych, wykonywane pod opieką pedagogów. 

Utrwalenie i rozszerzenie wiedzy na temat historycznych i współczesnych możliwości technicznych i materiałów oraz aparatury wykorzystywanej w konserwacji malowideł sztalugowych. Rozwijanie umiejętności projektowania i organizowania prac badawczych i konserwatorskich, rozwiązywania zagadnień technicznych i estetycznych dotyczących konserwacji malowideł zabytkowych na płótnie, także na podobraziach nietypowych, stosownie do ich wartości historyczno-dokumentalnych i artystycznych. Formułowanie programu prac konserwatorskich oraz samodzielne wykonanie konserwacji co najmniej jednego malowidła na podobraziu płóciennym / malowidła dwustronnego/ malowidła na podobraziu sztywnym / nietypowym - poprzedzone zebraniem danych inwentaryzacyjnych, ikonograficznych i historycznych o obiekcie, przeprowadzeniem rozpoznania jego technologii, stanu zachowania i warunków przechowywania - na podstawie obserwacji, wywiadu oraz badań archiwalnych i laboratoryjnych. Wykonanie dokumentacji prac badawczych i konserwatorskich. 

Ćwiczenia na indywidualnie przydzielonych obiektach zabytkowych oraz prace zespołowe pod opieką pedagogów - korekta programów prac konserwatorskich i realizowanych zabiegów, analiza wyników obserwacji i badań specjalistycznych, dyskusja i krytyczna ocena prac. Ilość opracowywanych zadań zależy od wymogów poszczególnych obiektów, indywidualnych umiejętności, możliwości manualnych i zdolności plastycznych studentów. Indywidualne konsultacja na wybrane tematy z zakresu technicznych i estetycznych zagadnień konserwatorskich prowadzone jako próby samodzielnego opracowania problemów konserwatorskich. Uzupełnienie wiadomości z wykładów prowadzonych na II roku pokazem sprzętu, materiałów i metod konserwatorskich. Zadaniem semestralnym jest przygotowanie pracy pisemnej (opatrzonej przypisami i bibliografią) tematycznie związanej z problematyką konserwacji przydzielonego obiektu lub wybór tematu związanego z konserwacją malarstwa na płótnie, realizowane w oparciu o dostępną literaturę. Obowiązuje przegląd semestralny, egzamin ustny.  

Podstawowa:

Berger G. A., Russell W., Conservation of Painting, London 2000.

Ciabach J., Właściwości żywic sztucznych stosowanych w konserwacji zabytków, UMK Toruń 1997.

Conservation of Easel Paintings, edited by J.H. Stoner, R. Rushfield, 2021.

Conserving Canvas, edited by C. Schwartz, I. McClure, J. Coddington, Getty Conservation Institute, Los Angeles 2023.   

Doerner M., Materiały malarskie i ich zastosowanie, Warszawa 1975.

Hackney S., On Canvas. Preserving the Structure of Paintings, Getty Conservation Institute, Los Angeles 2020.

Hopliński J., Farby i spoiwa malarskie, Wrocław 1990.

Markowski D., Ochrona impastowej warstwy malarskiej obrazów olejnych na płótnie podczas zabiegów konserwatorskich, Toruń 2002.

Mirowska E., Poksińska M., Rouba B., Wiśniewska I., Identyfikacja podobrazi i spoiw malarskich w zabytkowych dziełach sztuki, Toruń 1992.

Problemy dublowania obrazów na płótnie, praca zbiorowa pod red. M. Roznerskiej, J. Arszyńskiej, Toruń 2005.

Rouba B., Płótno jako podobrazie malarskie, "Ochrona Zabytków", nr 3-5, 1985. 

Rouba B., Budowa techniczna obrazów XIX-wiecznych malowanych na handlowych podobraziach płóciennych i problematyka ich konserwacji, UMK Toruń 1988.

Rouba B., Podobrazia płócienne w procesie konserwacji, Toruń 2000.

Rouba B., Problemy dublowania obrazów na płótnie, UMK Toruń 2005.

Serenissima. Światło Wenecji. Dzieła mistrzów weneckich XIV-XVIII wieku ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie w świetle nowych badań technologicznych, historycznych i prac konserwatorskich, kat. wyst., Muzeum Narodowe w Warszawie, Warszawa 1999.

Szmit-Naud E., Uzupełnienia ubytków warstwy malarskiej obrazów. Zmiany optyczne a stabilność stosowanych materiałów, Toruń 2006.

Wyszyńska J., Metody dublowania w procesie konserwacji malowideł sztalugowych na płótnie, „Studia i Materiały WKiRDS ASP w Krakowie” XII, Kraków 2003.

Wyszyńska J., Metody konserwacji malowideł dwustronnych na płótnie w pracach magisterskich Wydziału Konserwacji i Restauracji Dzieł Sztuki Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie, „Studia i Materiały WKiRDS ASP w Krakowie” XXV, Kraków 2017.

Czasopisma:

„Biuletyn Informacyjny Konserwatorów Dzieł Sztuki”, „Ochrona Zabytków”, „Biblioteka Muzealnictwa  i Ochrony Zabytków”, „Biuletyn Historii Sztuki”, „Folia Historiae Artium”, „Zeszyty Naukowe UMK w Toruniu”, „Studenci o konserwacji”, „Zeszyty Naukowe ASP w Warszawie”, „Studia i Materiały WKiRDS ASP w Krakowie”, „IIC Art. and Archaeology Technical Abstracts”, „ICOM Committee for Conservation Triennial Meeting Materials”, „Technologia Artis”, „Kermes”, „Studies in Conservation” www.ingentaconnect.com/content/maney/sic, “The Picture Restorer”, “The Conservator /Journal of the Institute of Conservation”, „Maltechnik/Restauro” www.restauro.de, „National Gallery Bulletin” www.nationalgallery.org.uk/technical-bulletin, „Institute Royal du Patrimoine Artistique Bulletin”, “Technology and Conservation”, “Conservation Perspectives, The GCI Newsletter” www.getty.edu/conservation.

Uzupełniająca:

Brandi C., Teoria restauracji, Warszawa 2006.

Chiantore O., Rava A., Conserving Contemporary Art. Issues, Methods, Materials and  Research, The Getty Trust 2013. 

Doleżyńska-Sewerniak E., Warsztat artysty malarza w XVIII stuleciu na przykładzie dzieł Szymona Czechowicza (1689-1775) oraz twórców jego kręgu, UMK Toruń 2023.

Doleżyńska-Sewerniak E., Warsztat artysty malarza w XVIII stuleciu na przykładzie dzieł Szymona Czechowicza (1689-1775) oraz twórców jego kręgu. Prace mistrza i jego uczniów w świetle interdyscyplinarnych badań. Katalog, UMK Toruń 2025. 

Fassatiova O., Grzyby mikroskopowe w mikrobiologii technicznej, Warszawa 1983.

Gettens R. J., Stout G. L., Painting materials - a short encyclopaedia, Dover Publication, New York 1966

Leene J. E., Textile conservation,  IIC - The International Institute for Conservation of Historic and Artistic Works. Butterworths, London 1972.

Marijnissen R.H., Degradation, conservation et restauration de l’oeuvre d’art, Bruxelles 1967.

Reau L., Iconographie de l’art chretien, 3 tomes, Paris 1955–1959

Sztuka konserwacji. Materiały z konferencji jubileuszu 50-lecia WKiRDS ASP w Warszawie 1997.      

Obowiązuje regulamin pracowni, ubrania odpowiednie do pracy i wyposażenie w podstawowe narzędzia. 

Dla uzyskania pozytywnej oceny wymaga się"

- frekwencji, punktualności (nie więcej niż 3 nieusprawiedliwione nieobecności)

- zainteresowania przedmiotem

- opanowania wiadomości teoretycznych

- odpowiedzialności i dbałości o bezpieczeństwo obiektu

- umiejętności wnioskowania, formułowania założeń i opanowania słownictwa konserwatorskiego

- umiejętności uzasadniania wyboru materiałów i metod

- ostrożności i precyzji w działaniu

- osiągnięcia odpowiedniego poziomu artystycznego i technicznego wykonania prac

- rzetelności wykonania zadań

- staranności dokumentowania prac

- kultury osobistej.

Skala ocen:

3,0: spełnienie powyższych wymagań w stopniu umiarkowanym

4,0: spełnienie powyższych wymagań w stopniu dobrym

5,0: spełnienie powyższych wymagań w stopniu bardzo dobrym

5,5: spełnienie powyższych wymagań w stopniu wybitnym

15.10.2025